Sunday, 9. January 2011  ir  ir

PerseTv

Parsi

سکوت عبادت است سکوت عبادت است
پدیدآورنده: عبدالرزّاق گیلانی طریقه اهلِ تحقیق حضرت امام صادق علیه السلام می فرماید که: صمت و خاموشی طریقه اهل تحقیق است و شِعار (لباس... سکوت عبادت است

پدیدآورنده: عبدالرزّاق گیلانی

طریقه اهلِ تحقیق حضرت امام صادق علیه السلام می فرماید که: صمت و خاموشی طریقه اهل تحقیق است و شِعار (لباس و پوشش) کسانی ست که به چشم بصیرت در احوال گذشته ها نظر کنند و تغییرات و تبدیلات که بر انبیایِ سابقین و لاحقین و ملوک جبّارین و اشقیا و سعدای ماضین واقع شده، تفکّر نمایند. چه معلوم است که نظر این چنین موجبِ حیرت است و حیرت موجب صمت و سکوت، و نیست سببِ سکوت مگر این و بس. و از اسباب و علل صمت زاید بر این از طاقت بشری بیرون است. کلید آسایش صمت و خاموشی کلید راحت است، هم راحت دنیا و هم راحتِ آخرت و نیز کم گویی موجب حفظ و حراست از خطاها و لغزیدنی هاست؛

چرا که اکثر گناه و خطا از زبان ناشی می شود؛ هرگاه او محبوس شد، البتّه از اکثر گناهان محفوظ است. به تحقیق که گردانیده است خداوندِ عالم، خاموشی و کم گویی را سِتر و حجاب از برای جاهل و زینت از برایِ عالم؛ چرا که چون جاهل علم و معرفت ندارد، هرگاه ملازم صمت شد حالش نزد مردم پوشیده است و رسوا نمی شود و عالم چون هر چه می گوید، از دانش می گوید و در گفتگو خجالت نمی کشد و مع هذا ملازم صمت و خاموشی است، پس خاموشی زینت است از برای او. دوری از خواهش ه خاموشی و کم گویی باعث دوری ست از خواهش های نفسانی؛ چرا که نفس آدمی بالذات میل دارد به شنیدن لغو، و اختیار صمت با وجود میل به نقیض موجب باز داشتن نفس است از خواهش های او، و حبس نفس از خواهش ها با وجود میل، ریاضت است و نیز از جمله فواید خاموشی ادراک کردن لذّت عبادت است و زایل شدن قساوت دل؛ چرا که نفس آدمی به مثابه آئینه است چنان که آئینه با تماسِ نَفَس، چرکین و تیره می شود، با وجود کثافت جرم آئینه محسوس، آئینه باطن که نفس است، با وجود تجرّد و صفای فطری چرا چرکین و کثیف نشود از بسیار گفتن؟! و این وقتی است که گفتن مشتمل بر مناهی نباشد که اگر باشد، با وجود قساوت، موجبِ عذاب و عقاب نیز خواهد بود.

و نیز در صمت عفّت است از ارتکاب مناهی؛ و نیز در صمت مروّت است چرا که معنی مروّت، عمل کردن است به آن چه لایق و سزاوار باشد، و لایق به زبان چنان که مذکور شد، تنطّق (سخن گفتن) به ضروریّات است؛ خواه ضروری دنیا و خواه عقبی. و نیز کم گویی مورث حُسنِ خلق است؛ چه بسیار گفتن و بسیار شنیدن، خُلق را تنگ می کند. معایب بسیار گویی هرگاه دانستی که مفاسد و معایب بسیار گویی، بسیار است پس دَر به روی زبان ببند و قفل او را مگشا مگر وقتی که ضرورت شود، خصوص وقتی که نیابی کسی که از برایِ خدا و در راه خدا با او تکلّم توان کرد و [یا] اهلیّت این داشته باشد و درد سخن داشته باشد.

ربیع پسر خثیم طریقش آن بود که در اوّل هر روز پارچه کاغذی پیش خود می گذاشت و هر چه می گفت، می نوشت و در شام نوشته ها را می خواند و با نفس خود محاسبه می کرد و می گفت: آه که نجات یافتند خاموشان و کم گویان و ما بسیار گو مانده ایم در عینِ تقصیر و گناه. شیوه اصحاب رسول صلی الله علیه و آله وسلم بود طریق بعضی از اصحاب پیغمبر صلی الله علیه و آله وسلم که می گذاشته اند سنگی در دهن خود و هرگاه خواسته اند که حرفی بگویند، با خود فکر می کرده اند اگر از برای رضای خدا و در راه خدا بود و نفع اُخروی در او بود، سنگ را از دهن بیرون کرده، می گفته اند وگرنه نه. بسیاری از صحابه آن حضرت اکثر اوقات ساکت بوده اند و آه بلندی از سینه پر درد می کشیده اند و به ندرت که حرفی می زده اند، حرف زدن ایشان شبیه بود به حرف زدن بیماران که از روی ضعف و خستگی باشد. نجات یا هلاک؟

به درستی که نیست هلاکت خلایق و نجات ایشان مگر در حرف زدن و خاموش بودن، یعنی هلاکت در حرف زدن و نجات در خاموشی خوشا حال کسی که راه برده است و تمیز کرده است میان کلام معیوب و کلام درست؛ دانسته است که کلام معیوب کلامی است که مشتمل باشد بر غیبت مسلمانان یا هجو و لغو و دروغ و مثل این ها و کلام درست کلامی است که گفتنش ضروری باشد و ضرر دینی بر او مترتّب نشود و خوشا حال کسی که راه برده است بر فوائد صمت و خاموشی که هر که راه بر او برد البتّه اختیار صمت می کند و از رذیله پرگویی نجات می یابد.

چرا که صمت از اخلاق پیغمبران است و شعار اصفیا و برگزیدگان است. هر که دانست قدر کلام را و راه به نقایص او برد، البتّه اختیار می کند صمت را و لب به تکلّم نمی گشاید مگر به ضرورت. هر که دانست قدر کلام را که چه جوهر لطیفی است، او را به هرزه خرج نمی کند و بی ضرورت از مخزن دهن بیرون نمی کند. عبادت صمت، عبادتی است که مطلع نیست بر او مگر حضرت باری عزّ اسمه به خلاف سایر عبادات از نماز و روزه و حج و غیر این ها از فرائض و سنن که چون بودن این ها عبادت، امری ست مشهور و معروف به خلاف صمت که صامت را کسی نمی گوید که عبادت می کند با وجود آن که آن از اهمّ عبادت هاست و غیر حق باری به او اطّلاع ندارد، پس مرتبه او کامل تر از عبادت های دیگر است.

Iranpersetv

No comments so far.

Be first to leave comment below.

Your email address will not be published. Required fields are marked *